ฎีกาที่ 2444/2518

ตามประกาศขายทอดตลาดของเจ้าพนักงาน บังคับคดี ไม่ได้กำหนดเงื่อนไขในการขายว่าจะต้องรายงานการขายทอดตลาดเสนอขออนุญาตศาลเสียก่อน เมื่อศาลอนุญาตแล้ว จึงถือว่าผู้ให้ราคาสูงสุดเป็นผู้ซื้อได้ คงมีข้อความเพียงว่า เมื่อตกลงซื้อแล้ว ผู้ซื้อจะต้องชำระเงินทันที ตามรายงานของเจ้าพนักงาน บังคับคดี มีข้อความว่าได้ขายเสร็จแล้ว ผู้ร้องซึ่งเป็นผู้ที่ให้ราคาสูงสุดพร้อมจะชำระเงินต่อเจ้าพนักงาน บังคับคดี ตามเงื่อนไขในวันนั้น และผู้ร้องก็ยืนยันตลอดมาว่า เจ้าพนักงาน บังคับคดี ได้ทำการเคาะไม้แล้ว การขายทอดตลาดจึงบริบูรณ์ เมื่อไม่ปรากฏว่าการขายทอดตลาดผิดระเบียบ ไม่ชอบ หรือส่อว่ามีการทุจริต จึงไม่มีเหตุใดที่เจ้าพนักงาน บังคับคดี จะต้องรายงานศาลเพื่อขออนุญาตขายซ้ำอีก และถือว่าผู้ร้องเป็นผู้ซื้อทรัพย์ได้

คดีนี้สืบเนื่องมาจากศาลจังหวัดอุบลราชธานีออกหมาย บังคับคดี ต่อมาได้ขอให้ศาลจังหวัดขอนแก่นซึ่งเป็นศาลที่ทรัพย์อยู่ในเขตอำนาจตั้งเจ้าพนักงาน บังคับคดี ดำเนินการ บังคับคดี แทน เจ้าพนักงาน บังคับคดี ศาลจังหวัดขอนแก่นได้ทำการยึดนา 1 แปลงของจำเลย เพื่อขายทอดตลาดเอาเงินชำระหนี้โจทก์ และได้ประกาศขายทอดตลาด มีผู้เข้าสู้ราคา 12 คนปรากฏว่านายวิศิษฐ์ วิชัยธรรม เป็นผู้ให้ราคาสูงสุด 54,300 บาท สูงกว่าราคาที่เจ้าพนักงาน บังคับคดี ตีราคาปานกลางไว้ประมาณ 39,300 บาทเจ้าพนักงาน บังคับคดี ตกลงขายแล้ว แต่ปรากฏตามรายงานของเจ้าพนักงาน บังคับคดี ว่า โจทก์จำเลยตกลงกันว่าจำเลยจะชำระเงินให้แก่โจทก์ 40,000บาท ส่วนที่เหลือจะทำความตกลงกันในภายหลัง ศาลชั้นต้นมีคำสั่งให้ระงับการขายไว้ นายวิศิษฐ์ วิชัยธรรม ผู้ร้องอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์เห็นว่า การขายทอดตลาดทรัพย์สมบูรณ์ พิพากษากลับให้ยกคำสั่งศาลชั้นต้น และให้ขายทรัพย์รายนี้แก่ผู้ร้องที่ให้ราคาสูงสุด จำเลยฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า การขายทอดตลาดทรัพย์พิพาทยังไม่เสร็จสิ้นสมบูรณ์ เพราะการขายทอดตลาดของเจ้าพนักงาน บังคับคดี ที่ศาลจังหวัดต่าง ๆ นั้น เจ้าพนักงาน บังคับคดี จะต้องรายงานเสนอขออนุญาตศาลเสียก่อน เมื่อศาลอนุญาตแล้ว จึงถือว่าผู้ให้ราคาสูงสุดเป็นผู้ซื้อได้ ศาลฎีกาเห็นว่าตามประกาศขายทอดตลาดทรัพย์ของเจ้าพนักงาน บังคับคดี ไม่ได้กำหนดเงื่อนไขในการขายดังกล่าวไว้ แม้ก่อนทำการขายก็ไม่ได้แจ้งเงื่อนไขใด ๆ ให้ผู้เข้าสู้ราคาทราบอีกด้วย คงมีข้อความเพียงว่า เมื่อตกลงรับซื้อแล้ว ผู้ซื้อจะต้องชำระเงินทันทีตามเงื่อนไขที่ได้ประกาศไว้แล้วตามรายงานของเจ้าพนักงาน บังคับคดี มีข้อความว่าได้ทำการขายเสร็จแล้วผู้ร้องพร้อมจะชำระเงินต่อเจ้าพนักงาน บังคับคดี ตามเงื่อนไขที่กำหนดไว้ในวันนั้น ซึ่งผู้ร้องก็ยืนยันตลอดมาว่าเจ้าพนักงาน บังคับคดี ได้ทำการเคาะไม้แล้ว การขายทอดตลาดจึงสมบูรณ์ หามีฝ่ายใดโต้แย้งในข้อนี้ไม่ทั้งไม่ปรากฏว่าการขาทอดตลาดผิดระเบียบไม่ชอบหรือส่อว่ามีการทุจริตขึ้นแต่ประการใด จึงเห็นว่าการขายทอดตลาดทรัพย์เสร็จสิ้นแล้ว ซึ่งไม่มีเหตุผลอันใดที่เจ้าพนักงาน บังคับคดี จะต้องรายงานเสนอศาลเพื่อขออนุญาตขายซ้ำอีก พิพากษายืน ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2444/2518 ห้างหุ้นส่วนจำกัด เอ็ม.เอส.เอ็ม โดยนายสันต์ โจทก์ ไชยธนกิจ หุ้นส่วนผู้จัดการ โจทก์ นายวิศิษฐ์ วิชัยธรรม ผู้ซื้อทรัพย์ ผู้ร้อง นายเพ็ง สะตะ จำเลย ป.พ.พ. ม. 509 ป.วิ.พ. ม. 306 , ม. 308