ฎีกาที่ 4584/2528

จำเลยจัดให้มีการประมูลด้วยวาจาให้ เช่า อาคารซึ่งเป็นทรัพย์สินส่วนพระมหากษัตริย์ โจทก์เป็นผู้ประมูลได้โดยเสนอค่าธรรมเนียมการ เช่า ให้แก่จำเลยสูงสุด ปรากฏว่าตามเงื่อนไขการประมูลการ เช่า ผู้เสนอราคาสูงสุดอาจมิใช่เป็นผู้ได้เข้าทำสัญญา เช่า กับจำเลยเพราะจำเลยอาจยกเลิกการประมูลการ เช่า เสียได้ และตามประกาศเปิดประมูลการ เช่า ก็ถือว่าเป็นเพียงคำชี้ชวนซึ่งระบุเงื่อนไขไว้เพียงสังเขปมิได้กล่าวถึงรายละเอียดไว้ซึ่งเป็นที่เห็นได้ชัดว่าเมื่อโจทก์ผู้ยื่นคำเสนอเข้าประมูลเป็นผู้ประมูลในราคาสูงสุดและจำเลยได้สนองรับคำเสนอของโจทก์แล้ว โจทก์จำเลยจะได้ตกลงเกี่ยวกับเงื่อนไขรายละเอียดและเข้าทำสัญญากันอีกชั้นหนึ่ง ต่อมาเมื่อปรากฏว่าโจทก์จำเลยยังตกลงกันไม่ได้เกี่ยวกับเงื่อนไขและรายละเอียดซึ่งโจทก์จำเลยถือว่าเป็นสาระสำคัญ ดังนั้นกรณีจึงถือได้ว่าโจทก์จำเลยยังมิได้มีสัญญาต่อกันตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 366

โจทก์ฟ้องว่าจำเลยให้มีการประมูลด้วยวาจาให้ เช่า อาคารซึ่งเป็นทรัพย์สินส่วนพระมหากษัตริย์ โจทก์เข้าประมูลได้ ต่อมาจำเลยแจ้งเงื่อนไขในการทำสัญญา เช่า ไม่ตรงกับเงื่อนไขที่แจ้งในวันประมูล โจทก์แจ้งให้จำเลยทำสัญญาจดทะเบียนการ เช่า ตามเงื่อนไขที่แจ้งในวันประมูล จำเลยเพิกเฉยและกลับกล่าวหาว่าโจทก์ผิดสัญญาขอให้บังคับจำเลยทำสัญญาจดทะเบียนการ เช่า อาคารให้โจทก์ หากจำเลยไม่จัดการให้ถือเอาคำพิพากษาเป็นการแสดงเจตนาแทน จำเลยให้การว่าโจทก์เป็นฝ่ายปฏิบัติผิดเงื่อนไข โจทก์หมดสิทธิเป็นผู้ เช่า อาคารและไม่มีอำนาจฟ้อง ขอให้ยกฟ้อง ศาลชั้นต้นเห็นว่าคดีพอวินิจฉัยได้ จึงให้งดสืบพยานและวินิจฉัยว่าจำเลยยังไม่ได้ทำสัญญา เช่า โจทก์ไม่มีอำนาจฟ้องบังคับให้จำเลยทำสัญญาและจดทะเบียนการ เช่า ได้ พิพากษายกฟ้อง โจทก์อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน โจทก์ฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่าตามเงื่อนไขการประมูลการ เช่า ผู้เสนอราคาสูงสุดอาจมิใช่เป็นผู้ได้เข้าทำสัญญา เช่า กับจำเลยผู้เปิดประมูลการ เช่า เพราะจำเลยอาจยกเลิกการประมูลการ เช่า เสียได้ อนึ่งตามประกาศเปิดประมูลการ เช่า ดังกล่าวถือว่าเป็นเพียงคำชี้ชวนซึ่งได้ระบุเงื่อนไขไว้เพียงสังเขป มิได้กล่าวถึงรายละเอียดเกี่ยวกับระยะเวลาการ เช่า กำหนดเวลายื่นแบบซ่อมแซมสถานที่ เช่า และกำหนดเวลาชำระเงินค่าทาสีภายนอกอาคารไว้ ซึ่งเป็นที่เห็นได้ชัดเจนว่าเมื่อโจทก์ผู้ยื่นคำเสนอเข้าประมูลเป็นผู้ประมูลในราคาสูงสุดและจำเลยได้สนองรับคำเสนอของโจทก์แล้ว โจทก์จำเลยจะได้ตกลงรายละเอียดเกี่ยวกับเงื่อนไขดังกล่าวและเข้าทำสัญญา เช่า กันอีกชั้นหนึ่งต่อมาเมื่อปรากฏว่าโจทก์จำเลยยังตกลงกันไม่ได้เกี่ยวกับเงื่อนไขเรื่องกำหนดระยะเวลาการ เช่า ซึ่งโจทก์จำเลยถือว่าเป็นสาระสำคัญดังนั้นกรณีจึงถือได้ว่า โจทก์จำเลยยังมิได้มีสัญญาต่อกันตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 366 โจทก์จึงไม่มีสิทธิฟ้องขอให้บังคับจำเลยไปทำสัญญาและจดทะเบียนให้โจทก์เป็นผู้ เช่า อาคารตามคำขอของโจทก์ พิพากษายืน ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 4584/2528 นายสดาวุธ เตชะอุบล โจทก์ สำนักงานทรัพย์สินส่วนพระมหากษัตริย์ จำเลย ป.พ.พ. ม. 366