ฎีกาที่ 1444/2523

ผู้ร้องยื่นคำขอรับชำระหนี้ที่ถูกเพิกถอนการชำระหนี้ตามคำสั่งศาลจากกองทรัพย์สินของลูกหนี้ เจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์เห็นว่า กรณีของผู้ร้องเป็นการที่ศาลมีคำสั่งเพิกถอนการชำระหนี้ตามมาตรา 114 จึงมิใช่กรณีที่ผู้ที่ได้รับความเสียหายที่จะมีสิทธิขอรับชำระหนี้ หนี้เดิมภายในกำหนดเวลา 2 เดือน นับแต่คดีถึงที่สุดตามมาตรา 92 เห็นควรยกคำขอรับชำระหนี้ของเจ้าหนี้ ศาลชั้นต้นมีคำสั่งให้ยกคำขอรับชำระหนี้ตามความเห็นของเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ เจ้าหนี้ผู้ขอรับชำระหนี้อุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน เจ้าหนี้ผู้ขอรับชำระหนี้ฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า พระราชบัญญัติ ล้มละลาย พุทธศักราช 2483ได้บัญญัติวิธีการขอรับชำระหนี้ในคดี ล้มละลาย ไว้โดยเฉพาะ ซึ่งมาตรา 91บัญญัติให้เจ้าหนี้ผู้เป็นโจทก์หรือไม่ก็ตามต้องยื่นคำขอรับชำระหนี้ต่อเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ ภายในกำหนดเวลาสองเดือนนับแต่วันโฆษณาคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์เด็ดขาด ฯลฯ แต่มีบัญญัติไว้เป็นพิเศษในมาตรา 92ให้บุคคลที่ได้รับความเสียหายเฉพาะ 3 กรณี คือเพราะสิ่งของของตนถูกยึดไปตามมาตรา 109(3) หรือเพราะการโอนทรัพย์สินหรือการกระทำใดถูกเพิกถอนตามมาตรา 115 หรือเพราะเจ้าพนักงานพิทักษ์ทรัพย์ไม่ยอมรับทรัพย์สินหรือสิทธิตามสัญญาตามมาตรา 122 มีสิทธิขอรับชำระหนี้ สำหรับราคาสิ่งของหรือหนี้เดิมหรือค่าเสียหายได้แล้วแต่กรณี ภายในกำหนดเวลาตามมาตรา 91 แต่ให้นับจากวันที่อาจใช้สิทธิขอรับชำระหนี้ได้ ถ้าข้อโต้เถียงเป็นคดีถึงที่สุด ศาลฎีกาเห็นว่าเมื่อมาตรา 92 บัญญัติให้สิทธิบุคคลที่ได้รับความเสียหายเฉพาะ 3 กรณีดังกล่าวแล้วขอรับชำระหนี้ภายในกำหนดเวลาสองเดือน นับจากวันที่อาจขอรับชำระหนี้หรือนับจากวันคดีถึงที่สุดได้เป็นพิเศษนอกเหนือจากที่บัญญัติไว้ในมาตรา 91 ก็ต้องเป็นไปตามนั้น จะให้หมายความรวมถึงกรณีบุคคลที่ได้รับความเสียหายเพราะการโอนทรัพย์สินหรือการกระทำใด ๆ เกี่ยวกับทรัพย์สินของลูกหนี้ถูกเพิกถอน เพราะเหตุได้กระทำโดยไม่สุจริตและไม่มีค่าตอบแทนตามมาตรา 114 ว่ามีสิทธิขอรับชำระหนี้เดิมนับจากวันคดีถึงที่สุด ตามมาตรา 92 ด้วยอีกกรณีหนึ่ง ย่อมไม่ได้ เนื่องจากพระราชบัญญัติ ล้มละลาย พุทธศักราช 2483 ได้บัญญัติถึงวิธีการขอรับชำระหนี้ในคดี ล้มละลาย ไว้โดยเฉพาะดังวินิจฉัยแล้ว เมื่อกรณีของเจ้าหนี้คดีนี้ เป็นเรื่องถูกศาลพิพากษาเพิกถอนการชำระหนี้ระหว่างผู้ชำระบัญชีของบริษัทลูกหนี้กับเจ้าหนี้ เพราะเหตุเจ้าหนี้ได้กระทำโดยไม่สุจริตตามมาตรา 114 เจ้าหนี้จึงไม่มีสิทธิขอรับชำระหนี้ที่ถูกเพิกถอนซึ่งพออนุโลมว่าเป็นส่วนหนึ่งของหนี้เดิมภายในกำหนดเวลาสองเดือน นับจากวันคดีถึงที่สุดตามมาตรา 92 แห่งพระราชบัญญัติ ล้มละลาย พุทธศักราช 2483 ได้ และคำขอรับชำระหนี้ของเจ้าหนี้ดังกล่าว ก็พ้นกำหนดเวลาสองเดือนนับแต่วันโฆษณาคำสั่งพิทักษ์ทรัพย์เด็ดขาดดังที่บัญญัติไว้ในมาตรา 91 แล้วอีกด้วย เจ้าหนี้จึงหมดสิทธิขอรับชำระหนี้รายนี้แล้ว ศาลล่างทั้งสองพิพากษาให้ยกคำขอรับชำระหนี้ของเจ้าหนี้ ศาลฎีกาเห็นพ้องด้วย พิพากษายืน ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1444/2523 นายธวัชชัย ไสวรัตนพงษ์ ฯ ผู้ร้อง เจ้าหนี้ผู้ขอรับชำระหนี้ ผู้ร้อง นายเอาวตาร์ซิงจาวลา ผู้ร้อง พ.ร.บ.ล้มละลาย พ.ศ.2483 ม. 91 , ม. 92 , ม. 114