ฎีกาที่ 2483/2516

จำเลยเป็นผู้ ค้ำประกัน ลูกหนี้ซึ่งกู้เงินโจทก์ ภายหลังจำเลยได้ทำสัญญารับสภาพหนี้ยอมใช้เงินให้โจทก์ โจทก์มาฟ้องเรียกเงินตามสัญญารับสภาพหนี้นั้น จำเลยจะอ้างแต่เพียงว่าโจทก์ผ่อนเวลาชำระหนี้ให้ลูกหนี้ หาเพียงพอที่จำเลยจะไม่ต้องรับผิดตามสัญญารับสภาพหนี้ไม่และที่จำเลยต่อสู้คดีว่า โจทก์ยอมผ่อนเวลาชำระหนี้ให้จำเลย ก็มิใช่เป็นเรื่องผ่อนเวลาชำระหนี้ให้แก่ลูกหนี้ กรณีจึงไม่ต้องด้วยประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 700 ที่จำเลยจะหลุดพ้นจากความรับผิด โจทก์ฟ้องจำเลยต่อศาลแขวง จำเลยฟ้องแย้งเรียกเงินจากโจทก์ 3,850 บาท จำนวนทุนทรัพย์ตามฟ้องแย้งนั้นไม่อยู่ในอำนาจศาลแขวงที่จะรับไว้พิจารณาพิพากษาได้ ตามพระธรรมนูญศาลยุติธรรม มาตรา 15, 22(4) เพราะทุนทรัพย์เกิน 2,000 บาท จำเลยจึงฟ้องแย้งมาในคำให้การตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 177 ไม่ได้

โจทก์ฟ้องว่า นายเส่งทำหนังสือกู้เงินโจทก์ จำเลยทำสัญญา ค้ำประกัน นายเส่งยังไม่ชำระหนี้ จำเลยแย่งเอาสัญญาไปทำลายโจทก์ร้องทุกข์ จำเลยได้ทำสัญญาต่อหน้าพนักงานสอบสวนว่า จำเลยเป็นผู้ ค้ำประกัน เงินที่นายเส่งกู้จากโจทก์ จำเลยยอมใช้เงินให้โจทก์ 1,600 บาท แต่แล้วจำเลยไม่ชำระตามกำหนด ขอให้บังคับจำเลยใช้เงินแก่โจทก์ จำเลยให้การว่า โจทก์ผ่อนเวลาให้จำเลย จำเลยไม่ต้องรับผิด จำเลยชำระหนี้เกินไป 3,850 บาท ฟ้องแย้งให้โจทก์คืนเงินดังกล่าว ศาลชั้นต้นไม่รับฟ้องแย้ง พิพากษาให้จำเลยชำระหนี้ 1,600 บาทแก่โจทก์ จำเลยอุทธรณ์คำสั่งและคำพิพากษา ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน จำเลยฎีกา ฎีกาข้อแรกว่า โจทก์ผ่อนเวลาชำระหนี้ให้จำเลย จำเลยจะพ้นความรับผิดตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 700 หรือไม่ นั้น ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 700 วรรคแรก บัญญัติว่า ถ้า ค้ำประกัน หนี้อันจะต้องชำระ ณ เวลามีกำหนดแน่นอน และเจ้าหนี้ยอมผ่อนเวลาให้แก่ลูกหนี้ไซร้ ท่านว่าผู้ ค้ำประกัน ย่อมหลุดพ้นจากความรับผิด แต่ตามฎีกาจำเลยและตามที่จำเลยยื่นคำให้การต่อสู้คดีไว้เป็นเรื่องโจทก์ยอมผ่อนเวลาชำระหนี้ให้จำเลย หาใช่ผ่อนเวลาชำระหนี้ให้นายเส่งลูกหนี้ไม่ กรณีจึงไม่ต้องด้วยประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 700 อย่างไรก็ดีคดีนี้โจทก์ฟ้องเรียกเงินจากจำเลยตามสัญญารับสภาพหนี้ตามสำเนาท้ายฟ้อง จำเลยจะอ้างแต่เพียงว่าโจทก์ผ่อนเวลาชำระหนี้ให้นายเส่งลูกหนี้เพื่อให้จำเลยไม่ต้องรับผิดตามสัญญารับสภาพหนี้ที่โจทก์ฟ้องหาเป็นการเพียงพอที่จำเลยจะไม่ต้องรับผิดไม่ ฎีกาข้อหลังว่า ศาลชั้นต้นไม่รับฟ้องแย้งของจำเลย ไม่ชอบด้วยประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 177 และพระธรรมนูญศาลยุติธรรม มาตรา 22(6) นั้น ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ฟ้องแย้งของจำเลยก็เป็นฟ้องนั่นเองคดีนี้ศาลชั้นต้นที่พิจารณาคดีเป็นศาลแขวง เมื่อจำนวนทุนทรัพย์ที่จำเลยฟ้องแย้งเป็นเงิน 3,850 บาท จึงไม่อยู่ในอำนาจศาลแขวงที่จะรับไว้พิจารณาพิพากษาได้ ตามพระธรรมนูญศาลยุติธรรม มาตรา 15,22 เพราะทุนทรัพย์เกิน 2,000 บาท จำเลยจึงฟ้องแย้งมาในคำให้การตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง มาตรา 177 ไม่ได้ ส่วนพระธรรมนูญศาลยุติธรรม มาตรา 22(6) เป็นเรื่องอำนาจของผู้พิพากษานายเดียวในศาลชั้นต้น ซึ่งอำนาจพิจารณาพิพากษาคดีของศาลแขวงตามพระธรรมนูญศาลยุติธรรม มาตรา 15 คลุมไม่ถึง จึงไม่อยู่ในอำนาจพิจารณาพิพากษาของศาลแขวง ศาลล่างสั่งไม่รับฟ้องแย้งของจำเลยชอบแล้ว พิพากษายืน ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2483/2516 จ่าสิบเอกประยูร วงษ์วิจิตร โจทก์ นายสุข ทิพย์ชู จำเลย ป.พ.พ. ม. 172 , ม. 700 ป.วิ.พ. ม. 177 พระธรรมนูญศาลยุติธรรม ม. 15 , ม. 22