ฎีกาที่ 1424/2506

เช็คที่มิได้ลงวันออกเช็คนั้น ผู้ทรงเช็คได้แต่จะกรอกวันเดือนปีลงตามที่ถูกต้องแท้จริงเท่านั้น เพราะผู้สั่งจ่ายเช็คและผู้สลักหลังย่อมประสงค์ที่จะผูกพันโดยอายุความอยู่ด้วยเสมอ

โจทก์ฟ้องว่า จำเลยเซ็นสลักหลังรับรองการใช้เงินในเช็คธนาคาร ไทยทนุ จำกัด เลขที่ เล.897294 ลงวันที่ 6/8/1959 เงิน 6,000 บาท ซึ่งห้างหุ้นส่วนสามัญนิติบุคคลตงฮั่วหลง โดยนายฮุ่น อุ่ยห้าง เป็นผู้สั่งจ่ายให้แก่โจทก์ โจทก์นำเช็คไปเข้าบัญชี เมื่อ 7 สิงหาคม 2502 แต่ธนาคารปฏิเสธการจ่ายเงิน โจทก์ติดต่อห้างหุ้นส่วนตงฮั่วหลง ปรากฎว่าเลิกกิจการไปแล้ว โจทก์ติดต่อจำเลยในฐานะผู้สลักหลัง จำเลยก็เพิกเฉย จึงขอให้บังคับจำเลยชำระเงิน จำเลยให้การว่า เช็คที่โจทก์ฟ้องนายอุ่นสั่งจ่ายล่วงหน้าเพื่อการเล่นแชร์ ตั้งแต่ 22 มิถุนายน 2500 ซึ่งมีรายการไม่สมบูรณ์โดยไม่ได้ลงวันเดือนปีที่ออกเช็ค วันที่ 6/8/1959 ที่ปรากฎในเช็คนั้น ผู้ทรงกรอกเอาเอง ไม่ใช่วันเดือนปีที่ถูกต้องแท้จริง จึงถือว่าเช็คมีรายการไม่สมบูรณ์ และพ้นกำหนดเวลาเรียกเงิน คือ ขาดอายุความแล้ว ขอให้ยกฟ้อง ศาลชั้นต้นเห็นว่า เช็คมีรายการสมบูรณ์ถูกต้องไม่บกพร่อง เมื่อจำเลยเป็นผู้สลักหลังก็ต้องรับผิดชอบ ไม่มีข้อแก้ตัวอย่างไร พิพากษาให้จำเลยใช้เงินตามเช็ค จำเลยอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิจารณาแล้ว ข้อเท็จจริงได้ความว่า เช็คที่โจทก์ฟ้องเกิดจากการเล่นแชร์ โดยจำเลยเป็นนายวง โจทก์และห้างหุ้นส่วน ฯ ตงฮั่วหลงเป็นลูกวง มีผู้เล่น 9 คน การลง+แชร์นั้น ห้างหุ้นส่วน ฯ ตงฮั่วหลงได้นำเช็คพร้อมกัน 8 ฉบับ เมื่อ 12 มิถุนายน 2500 มอบให้จำเลยผู้เป็นนายวง โดยยังไม่ได้กรอกวันเดือนปีที่ออกเช็ค เมื่อผู้ใดเปียแชร์ได้ก็รับเช็คนั้นไปกรอกวันที่เอาเอง โจทก์เปียแชร์ได้เป็นคนที่ 4 ได้รับเช็คไป แต่โจทก์ไม่ได้นำไปขึ้นเงินและไม่ได้ลงวันที่ในเช็ค จนห้างหุ้นส่วน ฯ ตงฮั่วหลง ถูกศาลสั่งพิทักษ์ทรัพย์เด็ดขาดเมื่อ 27ื มีนาคม 2502 และ ศาลสั่ง ล้มละลาย วันที่ 14 สิงหาคม 2502 โจทก์เพิ่งกรอกวันที่ ลงในเช็คที่รับไว้เป็นวันที่ 6/8/1959 ตรงกับวันที่ 6 สิงหาคม 2502 แล้วเอาเข้าฝากธนาคารวันที่ 7 สิงหาคม 2502 ได้ความดังนี้ ศาลอุทธรณ์เห็นว่า ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 910,987,989 เช็คที่ไม่ได้ลงวันที่ออก ผู้ทรงทำการโดยสุจริตจะจดวันออกเช็คตามที่ถูกต้องแท้จริงลงในเช็คนั้นได้ ซึ่งตามข้อเท็จจริงปรากฎว่า ผู้สั่งจ่ายได้เขียนเช็คให้จำเลยไว้ แต่ 12 มิถุนายน 2500 โจทก์เปียแชร์ได้และรับเช็คไปเดือนกันยายน 2500 กำหนดวันรับเงินตามเช็คในเดือนนั้น ฉะนั้น วันออกเช็คที่ถูกต้องแท้จริง ก็จะต้องเป็นวันใดวันหนึ่งใน 2 วัน ดังกล่าว หรือถ้าจะเป็นเรื่องดังโจทก์อ้างว่าผู้สั่งจ่ายยอมให้กรอกวันเอาเอง การยอมดังนี้ก็น่าจะเป็นที่เข้าใจว่า ให้กรอกลงภายในเวลาอันสมควรที่จะรับเงินตามเช็คได้ซึ่งอย่างช้าไม่ควรจะเกินกำหนดอายุความนับแต่วันมอบเช็คให้ไป เพราะเช็คมิได้เกี่ยวข้องเฉพาะตัวผู้สั่งจ่าย ยังเกี่ยวเนื่องไปถึงธนาคารและผู้สลักหลังด้วย คงไม่มีใครยอมผูกพันตนตลอดไปจนไม่มีกำหนดเวลา เวลาว่าความรับผิดตามเช็คนั้นจะสิ้นสุดลงเมื่อไร และการที่จะต้องให้รับผิดโดยไม่มีกำหนดเวลาคงไม่ใช่ความประสงค์หรือเจตนาของผู้สั่งจ่ายหรือผู้สลักหลัง เช็คที่จำเลยสลักหลังที่ออกในคราวเดียวกัน ผู้ที่ได้รับไปไม่ว่าก่อนหรือหลังโจทก์ต่างก็รับเงินไปหมดแล้ว เฉพาะโจทก์ปล่อยให้ล่วงเวลามาเกือบ 2 ปีแล้ว ลงวันออกเช็คไม่ตรงกับวันที่แท้จริง ถ้านับจากวันที่ถูกต้องแท้จริง เช็คก็ขาดอายุความที่จะฟ้องผู้สั่งจ่ายหรือผู้สลักหลังให้ต้องรับผิดแล้ว ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 1002 ทั้งยังได้ความว่า วันที่โจทก์ลงในเช็คเป็นวันภายหลังห้างหุ้นส่วน ฯ ตงฮั่วหลงถูกศาลสั่งพิทักษ์เด็ดขาด ไม่มีอำนาจจะออกเช็คนี้ได้แล้ว ตามพระราชบัญญัติ ล้มละลาย พ.ศ.2482 มาตรา 24 จึงไม่เป็นวันที่ถูกต้องแท้จริง ฝืนความจริง พิพากษากลับให้ยกฟ้อง โจทก์ฎีกา ศาลฎีกาพิเคราะห์แล้ว ที่โจทก์ฎีกาว่า โจทก์กรอกวันเดือนปีลงในเช็คได้ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา +10 โจทก์ได้แต่จะกรอกวันเดือนปีลงตามที่ถูกต้องแท้จริง ข้อที่โจทก์แถลงในรายงานกระบวนพิจารณาว่า จำเลยบอกว่าจะไปขึ้นเงินเมื่อใดก็ลงวันเอาเองได้นั้น จำเลยมิได้แถลงรับความข้อนี้และโจทก์ก็ไม่นำสืบ จึงหารับฟังได้ว่าเป็นดังที่โจทก์แถลงไว้ วันที่โจทก์กรอกลงในเช็คจึงไม่ใช่วันตามที่ถูกต้องแท้จริง ที่จะผูกพันจำเลย หาใช่ว่าจำเลยไม่ประสงค์ผูกพันโดยอายุความดังที่โจทก์ฎีกาขึ้นมาไม่ เมื่อกรณีเช่นนี้จึงไม่จำต้องวินิจฉัยถึงมาตรา 914 และ 916 ตามที่โจทก์ฎีกา เพราะไม่ทำให้รูปคดีเปลี่ยนแปลงเป็นอย่างอื่นได้ ที่ศาลอุทธรณ์วินิจฉัยว่า คดีโจทก์ขาดอายุความนั้น ศาลฎีกาเห็นพ้องด้วย ฎีกาโจทก์ฟังไม่ขึ้น พิพากษายืน ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1424/2506 บริษัทโรงสีไฟง่วนซุ่นหลี จำกัด โดยนางลูกจันทร์ ปิยะอุย ประธานกรรมการ โจทก์ นายโตผู่ แซ่โหง่ว จำเลย ป.พ.พ. ม. 910 , ม. 989 , ม. 1002