ฎีกาที่ 1993/2500

เจ้าของ ที่ดิน ร่วมในโฉนดคนหนึ่งครอบครอง ที่ดิน เป็นส่วนสัดแต่ไม่เกิน 10 ปี จะอ้างกรรมสิทธิ์ในส่วนนั้นยันเจ้าของร่วมอีกผู้หนึ่งไม่ได้ (ประชุมใหญ่ ครั้งที่ 6/2501) เมื่อศาลเห็นสมควรเพื่อความยุติธรรม ศาลจะแบ่ง ที่ดิน เป็นส่วนๆ ให้แก่ผู้ถือกรรมสิทธิ์ร่วมแต่ละคนก็ได้โดยไม่สั่งให้เอา ที่ดิน ออกขายแบ่งราคากัน

โจทก์ฟ้องว่าโจทก์เป็นเจ้าของกรรมสิทธิ์ใน ที่ดิน โฉนดที่ 2275ซึ่งศาลพิพากษาว่าโจทก์ได้มาโดยซื้อจากนายจิ๋ว ในโฉนดมีชื่อจำเลยถือกรรมสิทธิ์ร่วมด้วย โจทก์ขอแบ่งแยกโฉนดส่วนของนายจิ๋วทางซีกตะวันตก จำเลยไม่ยอม จึงขอให้ศาลบังคับ ถ้าการแบ่งทำไม่ได้ก็ขอให้ขายทอดตลาดแบ่งเงินกัน จำเลยต่อสู้ว่าจำเลยมีข้อตกลงกับนายจิ๋วว่า ที่ดิน ซีกตะวันตกให้เป็นส่วนของจำเลย จำเลยครอบครองมาเป็นส่วนสัด ที่ส่วนของนายจิ๋วอยู่ทางซีกตะวันออก ศาลชั้นต้นพิพากษาให้เอา ที่ดิน รายพิพาทประมูลราคากัน ถ้าไม่ตกลงก็ให้ขายทอดตลาด หลังจากแบ่งใช้ค่าธรรมเนียมบางประการและค่าทนายแล้ว ให้แบ่งให้โจทก์จำเลยเท่า ๆ กัน จำเลยอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน จำเลยฎีกาว่าได้ครอบครองทำประโยชน์ปลูกบ้านลงในที่ซีกตะวันตกมา 8-9 ปีแล้ว ถ้าต้องขายทอดตลาดก็เดือดร้อนและเสียเปรียบ ศาลฎีกาโดยที่ประชุมใหญ่เห็นว่า จำเลยครอบครองมายังไม่เกิน10 ปี ยังไม่ได้กรรมสิทธิ์ในส่วนที่ครอบครองอันจะยันเจ้าของร่วมได้ แต่อย่างไรก็ดีศาลฎีกาเห็นควรให้แบ่ง ที่ดิน ให้ตามทิศทางที่ได้แบ่งกันครอบครองมาแต่เดิม พิพากษาให้แบ่ง ที่ดิน ออกเป็นสองส่วนเท่ากัน ให้โจทก์ได้ซีกตะวันออก จำเลยได้ซีกตะวันตก ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1993/2500 นายประดิส ชุ่มอุระ โจทก์ นางเหรียญ วงศ์ไพศาล จำเลย ป.พ.พ. ม. 1299 , ม. 1357 , ม. 1360 , ม. 1364