ฎีกาที่ 1044/2496

ที่ดิน 2 แปลง เมื่อตกได้แก่เจ้าของเดียวกันแล้วแม้หากจะเคยมี ภาระจำยอม มาก่อน ภาระจำยอม นั้นก็ย่อมหมดไป และแม้เจ้าของจะใช้ทางผ่านในที่ดินนั้น ก็เป็นเรื่องใช้อำนาจกรรมสิทธิ์ ไม่ใช่ ภาระจำยอม ฉะนั้นเมื่อขายที่ดินแปลงหนึ่งให้บุคคลอื่นไปยังไม่ถึง 10 ปีจึงยังไม่มีทางก่อเกิด ภาระจำยอม โดยทางอายุความตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์มาตรา 1401 ได้

โจทก์ฟ้องขอให้เปิดทางเดินในที่บ้านของจำเลย โดยอ้างสิทธิทาง ภาระจำยอม จำเลยให้การปฏิเสธ ข้อ ภาระจำยอม กันว่า ที่บ้านจำเลยนี้ เดิมเป็นของโจทก์จำเลยซื้อไว้จากการขายทอดตลาด ฉะนั้นแม้โจทก์จะเคยใช้สิทธิอย่างใดก็ใช้ในฐานะเป็นเจ้าของ หาเป็น ภาระจำยอม ไม่ ศาลชั้นต้นเห็นว่า ตลอดเวลา 17 ปีก่อนหน้าโจทก์ซื้อมานี้ที่บ้านรวมทั้ง 2 แปลงตกได้แก่โจทก์เป็นเจ้าของเดียวกัน ภาระจำยอม แม้หากเคยมีมาก่อนก็ย่อมหมดไปแล้ว ถ้าโจทก์ใช้ทางผ่านไปในที่ดินนั้น ก็เป็นเรื่องใช้อำนาจกรรมสิทธิ์ ไม่ใช่ ภาระจำยอม ที่โจทก์อ้างว่าเป็นภารยทรัพย์นี้ เพิ่งตกเป็นกรรมสิทธิ์ของจำเลย ยังไม่ถึง 10 ปี ยังไม่มีทางก่อเกิด ภาระจำยอม โดยทางอายุความ จึงพิพากษายกฟ้อง ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน โจทก์ฎีกา ศาลฎีกาเห็นพ้องตามคำวินิจฉัยของศาลล่าง และเห็นว่าสิทธิ ภาระจำยอม แม้หากโจทก์เคยมี ก็ต้องหมดสิ้นระงับไปตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1398 นับต่อแต่นั้นมา หากภารจำยอมจะมีกำหนดขึ้นอีกก็ต้องเป็นเรื่องนับหนึ่งกันใหม่ จึงพิพากษายืน ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1044/2496 นางทวีทรัพย์ สิงห์มณี โจทก์ นางตุ๊ วงษ์สิทธิชัย จำเลย ป.พ.พ. ม. 1336 , ม. 1398 , ม. 1401