ฎีกาที่ 358/2492

สำนักงานกลางบริษัทจังหวัดตามกฎหมายไม่อาจเป็นองค์การค้าของกระทรวงพาณิชย์ได้ (อ้างฎีกา 850/2491)

โจทก์ฟ้องว่า โจทก์เป็นกระทรวงในรัฐบาล สำนักงานกลางบริษัทจังหวัดเป็นองค์การค้าหน่วยหนึ่งของโจทก์ มีที่เก็บสินค้าแห่งใหญ่แห่งหนึ่ง จำเลยที่ 1 เป็นนายคลังสินค้า จำเลยที่ 2 เป็นผู้ ค้ำประกัน จำเลยที่ 1 จำเลยที่ 3 เป็นหัวหน้าหมวดสารบรรณกองคลังสินค้าและได้รับมอบหมายให้สั่งจ่ายสินค้าให้ทุกเวลา จำเลยที่ 4 เป็นผู้ ค้ำประกัน จำเลยที่ 3 จำเลยที่ 1, ที่ 3 ได้กระทำการทุจริตหรือประมาทเลินเล่ออย่างร้ายแรง สั่งจ่ายไม้ขีดไฟจำนวนเงิน 16,560 บาทไปเป็นเหตุให้สำนักงานกลางบริษัทจังหวัดต้องเสียหาย จึงขอให้บังคับจำเลยต้องรับผิด จำเลยทั้ง 4 ให้การปฏิเสธความรับผิดศาลชั้นต้นเห็นว่าโจทก์ไม่มีอำนาจฟ้อง พิพากษายกฟ้อง ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน โจทก์ฎีกา ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า คำฟ้องโจทก์อ้างมูลฐานละเมิด ทำให้ทรัพย์สินเสียหาย จึงเป็นหน้าที่ของโจทก์จะต้องแสดงว่าจำเลยได้กระทำละเมิดต่อทรัพย์สินของโจทก์ตามฟ้องกลับปรากฏว่าทรัพย์สินนั้นเป็นของสำนักงานกลางบริษัทจังหวัดโจทก์จึงมีหน้าที่ต้องแสดงต่อไปว่า สำนักงานกลางบริษัทจังหวัดนั้นเป็นส่วนหนึ่งในการบริหารราชการของโจทก์ แต่ตามกฎหมายว่าด้วยหน้าที่บริหารราชการของโจทก์ก็ดี หรือข้อเท็จจริงที่โจทก์นำสืบก็ดี สำนักงานกลางบริษัทจังหวัดไม่อาจเป็นองค์การค้าของโจทก์ดังฟ้อง โจทก์ยังไม่มีทางชนะคดี พิพากษายืน ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 358/2492 กระทรวงพาณิชย์ โดยนายทวี ตะเวทิกุล รัฐมนตรี สั่งราชการแทนรัฐมนตรีกระทรวงพาณิชย์ โจทก์ นายเชื่อม สาตร์ปรีดี ที่ 1 นายขวัญ วงษาภูชะ ที่ 2 นายสมชัย วนาสันต์ ที่ 3 นายสมิต วรรธนะสาร ที่ 4 จำเลย ป.พ.พ. ม. 420 , ม. 68 ป.วิ.พ. ม. 172 พ.ร.บ.ว่าด้วยระเบียบราชการบริหารแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ.2476 ม. 14