ฎีกาที่ 897/2490

ทำสัญญากู้เงินโดยมอบโฉนดที่นาให้ไว้แก่ผู้ให้กู้ และมอบนาให้ผู้ให้กู้ทำต่างดอกเบี้ย ไม่มีคำว่าขายฝาก เป็นแต่กล่าวว่าให้นำเงินมาใช้ภายใน 10 ปี ดังนี้ เป็นสัญญากู้เงิน ให้นาทำต่างดอกเบี้ยไม่ใช่เป็นการขายฝาก

ได้ความว่า นายสวน บิดาจำเลย ทำสัญญากู้เงินโจทก์ไป 460 บาทได้มอบโฉนดที่นาไว้ให้แก่โจทก์ และมอบนาให้โจทก์ทำต่างดอกเบี้ยโดยตกลงกันว่า ถ้านายสวนไถ่ใน 10 ปี ก็ให้ไถ่ ถ้าเกิน 10 ปี นายสวนจะยกนาให้โจทก์ ทำสัญญาได้ 3-4 ปี นายสวนก็ตาย โจทก์ได้ครอบครองที่นาตั้งแต่วันรับมอบจนวันที่โจทก์ฟ้องได้ 18 ปี 10 เดือน 15 วัน โจทก์อ้างว่าเป็นสัญญาขายฝาก กรรมสิทธิ์ใน ที่ดิน ตกได้แก่โจทก์แล้ว ขอให้ศาลสั่งเจ้าพนักงาน ที่ดิน โอนใส่ชื่อโจทก์ เป็นเจ้าของกรรมสิทธิ์ ศาลชั้นต้นพิพากษายกฟ้อง ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน โจทก์ฎีกา ศาลฎีกาเห็นว่า สัญญาดังกล่าวข้างต้นจะเรียกว่าเป็นสัญญาขายฝากไม่ได้ เพราะเหตุว่า (1) ไม่ได้ทำหนังสือขายฝากตามแบบต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ตามที่กฎหมายบัญญัติไว้ (2) ในหนังสือกู้ก็ปรากฏว่า เป็นสัญญากู้ตามธรรมดา ไม่มีคำว่าขายฝาก เป็นแต่กล่าวว่าให้นำเงินมาใช้ภายใน 10 ปี ฉะนั้นข้อที่ว่า ถ้าเกิน 10 ปี จะยกนาให้โจทก์ จึงจะฟังเป็นหลักฐานนำมาลบล้างหนังสือสัญญากู้ไม่ได้ จึงต้องนับว่าเป็นการกู้เงินให้ทำนาต่างดอกเบี้ย โจทก์ครอบครองนาเป็นการครอบครองฐานผู้กู้แม้จะครอบครองฐานปรปักษ์ เมื่อครบกำหนดตามสัญญาคือ 10 ปีแล้ว ซึ่งนับจากนั้นก็ครอบครองได้เพียง 8 ปี 10 เดือน 15 วันยังไม่ได้กรรมสิทธิ์ จึงพิพากษายืน ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 897/2490 นายเสริม พิพิธจันทร์ โจทก์ นายพริ้ง แย้มศิริ จำเลย ป.พ.พ. ม. 650 , ม. 491