ฎีกาที่ 811/2484

เจ้าอาวาสรับเงินผลประโยชน์ของวัดไปเพื่อใช้ซ่อมแซมกุฏิแล้ว ยักยอก เงินนั้นคงมีผิดฐาน ยักยอก ตามมาตรา 114 ไม่ใช่มาตรา 319 กรมการอำเภอที่ได้รับมอบหมายจากกระทรวงธรรมการให้เป็นผู้ดูแลรักษาเงินผลประโยชน์ของวัดนั้น เมื่อมีผู้ ยักยอก เงินนั้น กรมการย่อมเป็นผู้เสียหาย มีอำนาจร้องทุกข์ได้

โจทก์ฟ้องว่าจำเลยได้รับมอบเงินผลประโยชน์ของวัดไปจากกรมการอำเภอเพื่อซ่อมแซมกุฏิ แล้ว ยักยอก ไว้เป็นประโยชน์ส่วนตัว กับต่อมาได้ทำใบสำคัญปลอมชื่อผู้รับเงินยื่นต่อกรมการอำเภอ ศาลชั้นต้นฟังว่าจำเลยได้รับมอบเงินไปโดยหน้าที่แล้ว ยักยอก เงิน มีผิดตามกฎหมายลักษณอาญามาตรา 319 ข้อ 3 และแสดงรายการเท็จปลอมชื่อผู้รับเงินยื่นต่อกรมการอำเภอโดยรู้ว่าเป็นหนังสือสำคัญปลอมผิดตาม มาตรา 224 อีกกะทงหนึ่ง แต่ให้ลงโทษจำคุกตามมาตรา 319 ซึ่งเป็นกะทงหนักมีกำหนด 2 ปี จำเลยอุทธรณ์ ศาลอุทธรณ์พิพากษายืน แต่มีผู้พิพากษาศาลอุทธรณ์นายหนึ่งมีความเห็นแย้งว่า จำเลยเป็นพระสงฆ์ ไม่มีหน้าที่รับจ่ายเงิน ตามข้อบังคับเรื่องเงินกัลปนา ร.ศ.12 ฉะนั้นจำเลยควรมีผิดเพียงฐาน ยักยอก ธรรมดาตามมาตรา 314 แต่ความผิดตามมาตรานี้ เป็นความผิดส่วนตัว จะต้องมีการร้องทุกข์โดยชอบ กรมการอำเภอไม่ใช่ผู้เสียหายตามกฎหมายในคดีนี้ การร้องทุกข์จึงไม่ชอบ ไม่ควรรับพิจารณาและลงโทษฐาน ยักยอก ส่วนความผิดฐานปลอมหนังสือ ศาลลงโทษได้ จำเลยฎีกา ศาลฎีกาเห็นว่า การจ่ายเงินกัลปนาซึ่งเป็นเงินผลประโยชน์ของวัดนั้น ตามข้อบังคับเรื่องเงินกัลปนาข้อ 3 (4) เจ้าอาวาสเป็นเพียงที่ปรึกษาเท่านั้น ส่วน พ.ร.บ.ปกครองคณะสงฆ์มาตรา 13(1) นั้นหมายถึงว่ามีหน้าที่ทะนุบำรุงวัดภายในขอบเขตต์ตามข้อบังคับของกรมกัลปนา เมื่อจำเลยไม่มีหน้าที่ดังกล่าวนั้น ก็ไม่มีผิดตามมาตรา 314 สำหรับปัญหาเรื่องร้องทุกข์เห็นว่านายอำเภอได้รับมอบหมายจากกระทรวงธรรมการให้เป็นผู้ดูแลรักษาเงินผลประโยชน์ของวัด เมื่อมีผู้ ยักยอก เงินนั้นเช่นนี้ ย่อมเป็นผู้เสียหายตามกฎหมายมีอำนาจร้องทุกข์ได้ พิพากษาแก้ศาลอุทธรณ์ให้ลงโทษจำเลยตามมาตรา 314 นอกนั้นยืน ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 811/2484 อัยยการสมุทรสงคราม โจทก์ พระครูอัมพวันเจติยาภิบาล จำเลย ป.อ. ม. 314 , ม. 319 พ.ร.บ.ลักษณะปกครองคณะสงฆ์ ร.ศ.121 ม. 13 (1) ข้อบังคับเรื่องเงินกัลปนา ร.ศ.121 ม. 3 (4) ป.วิ.อ. ม. 2 (4) , ม. 28