ฎีกาที่ 1046/2480

โจทก์จำเลยเป็นผู้รับมฤดกใน ที่ดิน ร่วมกัน จำเลยไปโอนแก้โฉนดใส่ชื่อตนเป็นเจ้าของถือกรรมสิทธิแต่ผู้เดียวโดยโจทก์ไม่ทราบครั้นแล้วก็นำไปจำนองไว้แก่บุคคลที่ 3 ผู้ทำการโดยสุจริตและเสียค่าตอบแทนดังนี้ แม้การโอนแก้โฉนดจะเสียเปล่าใช้ไม่ได้ก็ดี+ทำให้นิติกรรมจำนองกับบุคคลที่ 3 เสียเปล่าไปด้วยไม่ อ้างฎีกาที่ 1076/2480

ได้ความว่า ที่ดิน รายพิพาทเป็นมฤดกตกได้แก่พวกโจทก์และจำเลยที่ 1 โฉนดมีชื่อพระยาจุฬา(สิน) เป็นผู้ถือกรรมสิทธิ จำเลยที่ 1 ได้ไปโอนโฉนดลงชื่อจำเลยที่ 1 แต่ผู้เดียวโดยโจทก์ไม่ทราบ ครั้นแล้วจำเลยที่ 1 จึงจำนอง ที่ดิน รายนี้ไว้กับจำเลยที่ 2 โจทก์จึงฟ้องขอให้ศาลแสดงกรรมสิทธิของโจทก์และเพิกถอนทำลายนิติกรรมจำนอง ศาลขั้นต้นและศาลอุทธรณ์พิพากษาต้องกันว่าการที่จำเลยที่ 1 รับโอนมฤดกใส่ชื่อตนแต่ผู้เดียวโดยโจทก์มิได้ยินยอมด้วย การโอนเป็นโมฆะ การจำนองจึงไม่ผูกพันส่วนของโจทก์ คงผูกพันส่วนของจำเลยที่ 1 เท่านั้น ศาลฎีกาตัดสินยืนตามศาลล่างทั้ง 2 ว่า โจทก์คงมีสิทธิเป็นเจ้าของใน ที่ดิน รายพิพาทนี้อยู่ แต่จำเลยที่ 2 ซึ่งเป็นบุคคลที่ 3 ได้รับจำนอง ที่ดิน รายนี้ไว้โดยสุจริต ฉะนั้นตามประมวลแพ่ง ฯ ม. 1299, 1300 เมื่อโจทก์ไม่ไปโอนทะเบียนใส่ชื่อตนในโฉนดคงถือสิทธิครอบครองอยู่ จึงทำให้บุคคลที่ 3 เข้าใจผิด แม้การกระทำของจำเลยที่ 1 จะเป็นโมฆะ หรือโมฆียะก็ตาม ก็มีผลฉะเพาะโจทก์กับจำเลยที่ 1 เท่านั้นจะยกเหตุเหล่านั้นมาใช้ยันแก่จำเลยที่ 2 ผู้ทำการโดยสุจริตและเสียค่าตอบแทนแล้วมิได้ตามนัยฎีกาที่ 1076/2479 จึงพิพากษาแก้ว่านิติกรรมจำนองของจำเลยที่ 2 ยังดีอยู่ ทำลายไม่ได้ ให้ยกฟ้องโจทก์ในข้อนี้เสีย ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1046/2480 คุณหญิงเขียน จุฬาราชมนตรี กับพวก -จ พระจุฬาราชมนตรีที่ 1 สำนักพระราชวังที่ 2 -ล ป.ที่ดิน ป.พ.พ. ม. 702 , ม. 1299 , ม. 1300 , ม. 1361 , ม. 1620