ฎีกาที่ 1034/2479

การผ่อนชำระหนี้สิน จำนอง โดยมิได้นำความไปจดทะเบียนต่อเจ้าหน้าที่จะยกเป็นข้อต่อสู้เจ้าหนี้ตามคำพิพากษาของผู้รับ จำนอง หาได้ไม่ ในกรณีเช่นนี้ต้องถือว่าเจ้าหนี้ตามคำพิพากษาเป็นบุคคลภายนอกตามความหมายใน ป.พ.พ.ม.746 เจ้าหนี้ตามคำพิพากษาของผู้รับ จำนอง ย่อมมีสิทธิที่จะขอให้ลูกหนี้ของผู้รับ จำนอง นำเงินมาวางศาลได้และในกรณีนี้ไม่เรียกว่าเจ้าหนี้ตามคำพิพากษาใช้สิทธิเรียกร้องของผู้รับ จำนอง ป.พ.พ.ม.746 มิใช่บทบัญญัติสำหรับพิศูจน์ความจริงอย่างไรมาตรานี้ประสงค์แต่เพียงว่าเมื่อมีการผ่อนชำระหนี้โดยมิได้จดทะเบียนแล้วห้ามมิให้ยกขึ้นต่อสู้บุคคลภายนอกประชุมใหญ่ครั้งที่ 19/79

ได้ความว่าจำเลยถูกศาลพิพากษาให้จำคุก 4 ปี และใช้เงิน 7722 บาท 79 สตางค์ แก่รัฐบาลด้วยฐานยักยอกทรัพย์ของรัฐบาลคดีถึงที่สุด ปรากฎว่า ร.ภรรยาจำเลยรับ จำนอง ที่นา ส.ไว้ 1 แปลงเป็นเงิน 1640 บาท ส.ได้นำเงิน 1040 บาทมาวางศาลตามคำสั่งของศาลแล้ว ส่วนเงินอีก 600 บาทนั้น ส.ได้ผ่อนใช้ให้ ร.ไปแล้ว แต่มิได้นำไปจดทะเบียนต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ คดีจึงมีปัญหาว่า ส.จะต้องรับผิดส่งมอบเงิน 600 บาท แก่โจทก์อีกหรือไม่ ศาลชั้นต้นพิพากษาว่าป.พ.พ.ม.746 จะใช้บังคับในเรื่องเช่นนี้มิได้ โจทก์จะขอให้ชำระเงินอีกไม่ได้ ศาลอุทธรณ์ตัดสินว่าการผ่อนชำระหนี้ จำนอง กฎหมายประสงค์ให้เป็นการเปิดเผยต่อบุคคลภายนอกตามมาตรา 746 แต่โจทก์รับว่า ส.ได้ผ่อนชำระเงินให้ ร.จริง ส.จึงไม่ต้องรับผิดอีก พิพากษายืน มีผู้พิพากษา 2 คนทำความเห็นแย้ง คนหนึ่งเห็นว่าโจทก์ใช้สิทธิเรียกร้องของผู้รับ จำนอง ผู้ จำนอง เถียงผู้รับ จำนอง ได้อย่างไรก็เถียงโจทก์ได้อย่างนั้น และโจทก์ไม่เป็นบุคคลภายนอกตาม ม.746อีกคนหนึ่งเห็นว่าโจทก์เป็นบุคคลภายนอกตามม.746 ศาลฎีกาตัดสินว่า โจทก์มิใช่คู่สัญญาแลไม่มีเหตุจะเห็นว่าโจทก์ใช้สิทธิเรียกร้องแทนผู้รับ จำนอง อย่างใด โจทก์เป็นเจ้าหนี้ผู้รับ จำนอง ตามคำพิพากษาย่อมมีสิทธิขอให้ลูกหนี้ผู้รับ จำนอง นำเงินมาวางศาล เห็นว่าโจทก์เป็นบุคคลภายนอกตามมาตรา 746 แต่ที่ศาลอุทธรณ์อ้างข้อที่โจทก์รับในข้อเท็จจริงขึ้นยกอุทธรณ์ของโจทก์นั้นไม่เห็นด้วยเพราะกฎหมายมาตรานี้ไม่เกี่ยวแก่การพิศูจน์ความจริงอย่างไรเลย โจทก์จะปฏิเสธ หรือรับย่อมมีผลในทางกฎหมายเช่นเดียวกัน กฎหมายประสงค์แต่เพียงว่าเมื่อมีการผ่อนชำระหนี้ โดยไม่จดทะเบียนแล้ว ห้ามมิให้ยกเป็นข้อต่อสู้บุคคลภายนอก พิพากษาให้ ส.นำเงิน 600 บาทมาวางศาลตามคำร้องของโจทก์ ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1034/2479 กรมอัยยการ โจทก์ นายบุญยืน รามสูตร์ จำเลย ป.อ. ม. 230-314 ป.พ.พ. ม. 233-746 ป.วิ.อ. ม. 43