ฎีกาที่ 304/2478

ซึ่งทำในพระราชอาณาเขตต์แก้ไขเพิ่มเติม พ.ศ.2475 คำสั่งอธิบดีกรมสรรพสามิตต์ ลงวันที่ 29 กุมภาพันธ์ พ.ศ.2474 แลวันที่ 4 มีนาคม พ.ศ.2475 กฎหมายใหม่กับกฎหมายเก่าขัดกัน ไม้ขีดไฟที่ได้เสีย ภาษี แล้วตามอัตราในพระราชบัญญัติเก่าในวันที่ใช้พระราชบัญญัติใหม่แล้ว และยังมิได้นำไม้ขีดไฟออกจากโรงอุตสาหกรรม เจ้าพนักงานมีอำนาจเรียกเก็บ ภาษี เพิ่มเติมตามอัตราในกฎหมายใหม่ได้

โจทก์เป็นเจ้าของบริษัททำไม้ขีดไฟขายในประเทศสยาม เมื่อวันที่ 3 มีนาคม พ.ศ.2475 โจทก์ได้ไปขอเสีย ภาษี ไม้ขีดไฟ 65 หีบเพื่อเอาออกจำหน่าย แลได้เสีย ภาษี ตามอัตราเก่าคือตาม พ.ร.บ. ภาษี ไม้ขีดไฟ พ.ศ.2474 แต่โจทก์ยังไม่ได้ขนไม้ขีดไฟออกจากโรง รุ่งขึ้นวันที่ 4 มีนาคม โจทก์จะขนไม้ขีดไฟออกจากโรง จำเลยไม่อนุญาต เพราะปรากฏว่าในวันที่ 3 มีนาคม คือในวันเดียวกับที่โจทก์เสีย ภาษี ได้มีกฎหมายเปลี่ยนแปลงอัตรา ภาษี ใหม่ แลอาศัยคำสั่งของกรมสรรพสามิตต์ซึ่งออกโดยอาศัยอำนาจตาม พ.ร.บ. ภาษี ไม้ขีดไฟ พ.ศ.2474 ม.9 ว่าไม่ขีดไฟที่อนุญาตให้นำออกจากโรงในวันที่ 4 มีนาคม พ.ศ.2475 ให้เก็บ ภาษี ตามอัตราใหม่ เจ้าพนักงานจึงได้เรียก ภาษี เพิ่มขึ้นอีก ด้วยเหตุนี้โจทก์จึงฟ้องศาลให้แสดงว่าโจทก์ไม่ต้องเสีย ภาษี เพิ่มเติมอีกตาม พ.ร.บ.ที่แก้ไข พ.ศ.2475 ศาลฎีกาเห็นว่าตามกฎหมายใหม่นี้ประกาศให้ใช้วันที่ 3 มีนาคม พ.ศ.2475 ซึ่งมีผลบังคับได้ทันที การเก็บแลเสีย ภาษี จึงต้องทำตามกฎหมายใหม่ในวันนั้นเอง การที่เจ้าพนักงานเรียกเก็บ ภาษี ตามอัตราในกฎหมายเก่าจึงยังไม่ถูกต้อง แม้จะได้จับเงินไว้แล้วก็ต้องเริ่มเก็บใหม่ให้ถูกต้อง แลคำสั่งอธิบดีกรมสรรพสามิตต์ลงวันที่ 4 มีนาคม พ.ศ.2475 เป็นคำสั่งที่ออกโดยอาศัยอำนาจตาม พ.ร.บ. ภาษี ไม้ขีดไฟ พ.ศ. 2474 ม.9 ก็ได้ออกภายหลังใช้ พ.ร.บ. ภาษี ไม้ขีดไฟแก้ไขเพิ่มเติม เพื่อให้ดำเนินการตามกฎหมายใหม่ ที่ว่าคำสั่งนั้นทำให้กฎหมายมีผลย้อนหลังหรือเปลี่ยนแปลงอัตรา ภาษี จึงเป็นไปไม่ได้ เพราะมาตรา 6 แห่ง พ.ร.บ. ภาษี ไม้ขีดไฟ พ.ศ.2474 ได้ถูกยกเลิกเสียแต่วันที่ 3 มีนาคม พ.ศ.2475 แล้ว แลตามที่ศาลอุทธรณ์กล่าวว่าหน้าที่แห่งการเสีย ภาษี เริ่มตั้งแต่ไม้ขีดไฟบรรจุ+จริงอยู่แต่จะสิ้นสุดแห่งการเสียแลเก็บ ภาษี เมื่อบรรจุกลักเสร็จแล้วในทันทีก็หาไม่ ตามคำสั่งอธิบดีกรมสรรพสามิตต์ลงวันที่ 29 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2474 ข้อ 10(ก) ว่าผู้ประกอบอุตสาหกรรมจะต้อไม่ขนไม้ขีดไฟออกจากโรงอุตสาหกรรมจนกว่าจะได้เสีย ภาษี แล้วโดยถูกต้อง เมื่อปรากฎว่าไม้ขีดไฟรายนี้ยังอยู่ในโรงอุตสาหกรรม หน้าที่แห่งการเสีย ภาษี จึงยังไม่หลุดพ้น แลอยู่ในระวางจะพึงเรียกเก็บ ภาษี อยู่ เห็นว่าโจทก์ต้องประพฤตติ์ตามกฎหมายใหม่ จึงพิพากษากลับศาลล่าง ให้ยกฟ้องโจทก์ ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 304/2478 บริษัทมิ่นแข - โจทก์ กรมสรรพสามิตต์ - ล พ.ร.บ.เก็บภาษีไม้ขีดไฟซึ่งทำในพระราชอาณาเขต พ.ศ.2474 ม. 6-9 พ.ร.บ.