ฎีกาที่ 941/2471

สัญญา ซื้อไม้สักมัดจำค่าเสียหายการแปล สัญญา เปนปัญหากฎหมายอย่างไรเรียกว่าไม้โพรงไม้แตก ประเพณีแห่งการค้าขายจะนำมาสืบอธิบาย สัญญา ได้เพียงไรวิธีพิจารณาแพ่ง

โจทก์จำเลยทำ สัญญา จะส่งไม่ขอนสัก 149 ต้น ใน สัญญา ตกลงว่า จะไม่มีไม้โพรงเกินกว่า 8 ต้นและไม้ไม่มีแตก โจทก์ได้วางเงินมัดจำไว้ 2300 บาทถ้าไม่ส่งไม้ให้โจทก์จำเลยยอมใช้ค่าเสียหาย 1500 บาท ศาลล่างทั้ง 2 เห็นว่าโจทก์ส่งไม้โพรงเกิน 2 ศอกมากกว่า 8 ต้นและมีไม้แตกบ้าง แต่เพียงไรจึงเรียกว่าไม่โพรงนั้นไม่มีประเพณีที่แน่นอนศาลล่าง วินิจฉัยว่าคู่ สัญญา ไม่ได้มีการตกลงกันแน่นอนในเรื่องไม้โพรง จึงไม่มี สัญญา ผูกพันให้จำเลยคืนเงินมัดจำ คดีนี้คู่ความจะทูลเกล้า ฯ ถวายฎีกาได้แต่ปัญหาข้อกฎหมาย ศาลฎีกาเห็นว่าการแปล สัญญา นั้นเปนปัญหาข้อ แลต้องแปลตามตัวอักษรแลตามความหมายธรรมดาตรง ๆ แต่ฟ้องยอมรับคำพะยานแห่งประเพณีนิยมมาใช้ดัดแปลงความเข้าใจในถ้อยคำ แต่ความแตกต่างในความหมายแห่ง สัญญา นี้ย่อมไม่ทำให้ สัญญา เปนโมฆะ คดีนี้ในเบื้องต้น จำเลยกระทำผิด สัญญา โดยเอาไม้โพรงและแตกมาส่ง เว้นแต่ จำเลยจะพิศูจน์ให้ได้ความว่า ตามประเพณีแห่งการค้าขายไม้ที่ส่งยังไม่ถือว่าเปนไม้โพรงและแตกตาม สัญญา ประเด็นข้อนี้ ศาลล่างไม่วินิจฉัย ศาลฎีกาเห็นว่าจำเลยได้ส่งไม้ดีแลงามตามความหมายแห่ สัญญา และประเพณีแห่งการค้าขายศาลฎีกาจึงตัดสินยกฟ้อง โจทก์ที่ขอเรียกค่าเสียหาย ( คดีนี้ฝ่ายจำเลยไม่ฎีกาโดยยินยอมตามคำตัดสินศาลเดิม ) ดูฉบับย่อ ฎีกาตัดสินเกี่ยวกับปัญหาข้อกฎหมาย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 941/2471 นายตาทองบ่วน โจทก์ นายมูนซีราม นายม่องนุ ล.